భారత ఓటర్ల జాబితాల సవరణపై అమెరికా కాంగ్రెస్ సభ్యురాలు ప్రమీలా జయపాల్ చేసిన వ్యాఖ్యలను, అమెరికాలో భారత రాయబారి వినయ్ మోహన్ క్వాత్రా తీవ్రంగా ఖండించారు. భారత ఎన్నికల ప్రక్రియ, రాజకీయ వ్యవహారాలపై ఆమె చేసిన వ్యాఖ్యలు దేశ అంతర్గత వ్యవహారాల్లో ఆమోదయోగ్యం కాని జోక్యమని ఆయన స్పష్టం చేశారు.
భారత్ బలమైన రాజ్యాంగ సంస్థలు కలిగిన ప్రజాస్వామ్య దేశమని, స్వేచ్ఛాయుత, నిష్పక్షపాత ఎన్నికలు నిర్వహించిన సుదీర్ఘ చరిత్ర ఉందని ఆయన పేర్కొన్నారు. ఈ అంశంపై అపోహలను తొలగించేందుకు నిర్మాణాత్మక చర్చకు తాము సిద్ధంగా ఉన్నామని తెలిపారు.
13 కోట్ల ఓటర్ల పేర్ల తొలగింపు వివాదం
భారతీయ మూలాలున్న అమెరికా డెమోక్రటిక్ పార్టీ కాంగ్రెస్ సభ్యురాలు ప్రమీలా జయపాల్ న సామాజిక మాధ్యమం ఎక్స్లో చేసిన వ్యాఖ్యలతో ఈ వివాదం మొదలైంది. భారతదేశంలో ఓటర్ల జాబితాల నుంచి సుమారు 13 కోట్ల మంది పేర్లను తొలగించే ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయన్న వార్తలపై ఆమె ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ ప్రభుత్వం అక్కడ ఓటు హక్కులను ప్రభావితం చేసే చర్యలు చేపడుతోందన్న విమర్శలతో భారతదేశంలోని పరిణామాలను ఆమె పోల్చారు.
రెండు దేశాల్లోనూ ప్రజలకు స్వేచ్ఛాయుత, నిష్పక్షపాత ఎన్నికలు అందుబాటులో ఉండాలని పేర్కొన్నారు. భారతదేశంలో ప్రజాస్వామ్య వ్యతిరేక చర్యలకు వ్యతిరేకంగా శాంతియుత నిరసనలు చేస్తున్న వారికి మద్దతు తెలిపారు.
రాయబారి క్వాత్రా స్పందన
జయపాల్ వ్యాఖ్యలపై స్పందించిన వినయ్ మోహన్ క్వాత్రా, భారత ఎన్నికల ప్రక్రియపై విదేశీ ప్రజాప్రతినిధులు చేసే వ్యాఖ్యలు దేశ అంతర్గత వ్యవహారాల్లో జోక్యంగా మారకూడదని అభిప్రాయపడ్డారు. భారత రాజ్యాంగ సంస్థలు స్వతంత్రంగా పనిచేస్తున్నాయని, దేశంలో ఎన్నికల నిర్వహణకు బలమైన వ్యవస్థ ఉందని ఆయన వివరించారు. అదే సమయంలో జయపాల్తో నిర్మాణాత్మక చర్చకు సిద్ధమని తెలిపారు. ఆమెకు ఉన్న అపోహలను తొలగించేందుకు చర్చలు జరపవచ్చని ఆయన పేర్కొన్నారు.
ఓటర్ల జాబితా సవరణ ప్రక్రియ
భారత ఎన్నికల సంఘం చేపట్టిన ప్రత్యేక సమగ్ర ఓటర్ల జాబితా సవరణ ప్రక్రియను సంక్షిప్తంగా ఎస్ఐఆర్ () అంటారు. ఓటర్ల జాబితాలను పరిశీలించి, మరణించిన వ్యక్తులు, ఒకటి కంటే ఎక్కువ చోట్ల నమోదైన పేర్లు, శాశ్వతంగా వేరే ప్రాంతాలకు వెళ్లిపోయినవారు, అర్హత లేని నమోదులను గుర్తించడం ఈ ప్రక్రియ లక్ష్యమని ఎన్నికల సంఘం వివరిస్తోంది. అయితే, ఈ ప్రక్రియలో భారీ సంఖ్యలో పేర్లు తొలగించడంపై ప్రతిపక్ష పార్టీలు అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేస్తున్నాయి. అర్హులైన ఓటర్ల పేర్లు కూడా జాబితాల నుంచి తొలగిపోయే ప్రమాదం ఉందని ఆందోళన చెందుతున్నాయి.
ఎన్నికల సంఘం మాత్రం, మొత్తం తొలగింపుల సంఖ్యను అర్హులైన ఓటర్లందరినీ తొలగించినట్లుగా పరిగణించడం సరికాదని పేర్కొంది. ఎన్నికల సంఘం వెల్లడించిన గణాంకాల ప్రకారం, ఎస్ఐఆర్ తొలి రెండు దశల్లో 13 రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల ముసాయిదా ఓటర్ల జాబితాల నుంచి సుమారు 7.2 కోట్ల పేర్లు తొలగించబడ్డాయి. మూడో దశలో భాగంగా 18 రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల్లో విడుదల చేసిన ముసాయిదా జాబితాల్లో మరో 6.16 కోట్ల పేర్లు తొలగించినట్లు గణాంకాలు సూచిస్తున్నాయి.
